Incubator moet duurzame innovaties versnellen en chemiesector in Vlaanderen verankeren

19 juni 2018 – In Antwerpen ging vandaag de eerste spade in de grond voor de bouw van BlueChem, de allereerste incubator voor duurzame chemie in Vlaanderen en België. De chemie-incubator biedt de juiste infrastructuur en dienstverlening op maat om beloftevolle start-ups, groeibedrijven en open innovatieprojecten succesvol te laten doorgroeien tot op industriële schaal. BlueChem is een unieke samenwerking tussen industrie, overheid en kennisinstellingen om de economisch belangrijke chemiesector in Vlaanderen op lange termijn te verankeren. De opening is voorzien in het voorjaar van 2020, maar er lopen al gesprekken met de eerste kandidaat-huurders.

Met BlueChem trekt Vlaanderen voluit de kaart van de duurzame chemie. En waar kan dit beter dan in Antwerpen, in het hart van een chemiecluster van wereldformaat. Zo wordt BlueChem een van de eerste realisaties op het klimaatneutrale bedrijventerrein Blue Gate Antwerp dat op vlak van duurzaamheid toonaangevend is in Vlaanderen. Chemiefederatie essenscia vlaanderen participeert als hoofdaandeelhouder in de exploitatie van de incubator.

In de chemiesector is het niet makkelijk om veelbelovende innovaties te laten uitgroeien tot nieuwe ondernemingen. Dat kost veel tijd, geld en durf. BlueChem biedt de juiste accommodatie op de juiste plek om innovaties in de duurzame chemie de grootst mogelijke kans op slagen te bieden. Met BlueChem gaan we voor meer starters in de chemie, meer excellentie in onderzoek aan onze kennisinstellingen en meer innovatiekracht voor de chemiesector, de economische motor van Antwerpen en Vlaanderen. We zijn wereldtop in chemie-productie, met BlueChem willen we dat ook worden in chemie-innovatie”, zegt Frank Beckx, gedelegeerd bestuurder van essenscia vlaanderen en voorzitter van BlueChem NV.

BlueChem beschikt over heel wat troeven: een toplocatie met ruim 3.300 m² aan flexplekken, kantoren en vijftien laboratoria, een uitgebreide dienstverlening, financiële ondersteuning voor de aankoop van gespecialiseerde apparatuur en een directe toegang tot kennis en expertise binnen een uitgebreid netwerk van chemiebedrijven, onderzoekscentra en alle vijf de Vlaamse universiteiten.

Zo neemt CATALISTI – de Vlaamse speerpuntcluster voor chemie en kunststoffen – een actieve rol op in BlueChem om kansrijke innovatieprojecten mee op te starten en te begeleiden. Naast BlueChem bouwt de Universiteit Antwerpen Blue_App, een complementaire pre-incubator voor onderzoeksprojecten in het domein van de duurzame chemie. Blue_App focust op onderzoek, BlueChem op commercialisering en industrialisering.

BlueChem zet vooral in op de valorisatie van afval- en nevenstromen als voortrekker van de circulaire economie. Andere innovatiethema’s zijn procesoptimalisatie en de ontwikkeling van hernieuwbare chemicaliën en duurzame materialen. Hoe recupereren we nuttige chemicaliën uit afval? Hoe kunnen we een broeikasgas als CO2 inzetten als een waardevolle grondstof? Welke chemie is er nodig om producten nog beter herbruikbaar en recycleerbaar te maken? Dat zijn vragen waarop BlueChem een antwoord wil bieden.

De totale investering in BlueChem bedraagt 11 miljoen euro, waarvan 7 miljoen euro voor de constructie van het gebouw. De stad Antwerpen is met 4 miljoen euro de grootste investeerder. Via het Europees Fonds voor Regionale Ontwikkeling (EFRO) krijgt BlueChem een maximale subsidie van 3.473.589 euro. Vlaanderen investeert via het Hermesfonds 868.397 euro in het project.

Met ons ambitieus clusterbeleid zetten we in op specifieke sectoren en clusters die nauw aansluiten bij de sterktes van de Vlaamse industrie en de kennisinstellingen, waarmee we ook internationaal het verschil kunnen maken. Zo is duurzame chemie ook een duidelijk speerpunt”, licht Philippe Muyters, Vlaamse minister van Werk, Economie, Innovatie en Sport toe. “BlueChem past perfect in deze strategie en krijgt dan ook voluit onze Vlaamse steun.”

Met de eerste spadesteek van BlueChem en Blue_App wordt in Antwerpen letterlijk gebouwd aan een nieuw ecosysteem rond duurzame chemie”, zegt burgemeester Bart De Wever. “Het is onze ambitie om de bestaande kennis en expertise in chemie in onze regio te valoriseren in de oprichting van nieuwe innovatieve bedrijven. Op die manier garanderen en versterken we de toekomst van de chemiesector in Antwerpen, en bij uitbreiding in Vlaanderen.”

We zijn verheugd dat BlueChem en Blue_App de eerste realisaties zijn op Blue Gate Antwerp. Beide projecten passen naadloos in de ambitieuze visie van dit allereerste eco-effectieve en watergebonden bedrijventerrein van het land”, zegt Caroline Bastiaens, voorzitter van Blue Gate Antwerp Public Holding en Antwerps schepen voor economie.

BlueChem is een unieke publiek-private samenwerking, waarbij de privésector de helft van de investering voor haar rekening neemt. Het project wordt gedragen door acht verschillende partners die via twee vennootschappen in het nodige kapitaal voorzien. BlueChem nv staat in voor de exploitatie en de dagelijkse werking van de incubator. Projectpartners zijn hoofdaandeelhouder essenscia, POM (Provinciale Ontwikkelingsmaatschappij) Antwerpen, Stad Antwerpen en VITO (Vlaamse Instelling voor Technologisch Onderzoek).

BlueChem Building nv staat in voor de bouw van de incubator. Projectpartners zijn de meerderheidsaandeelhouders Bopro Sustainable Investments (BSI) en DEME Environmental Contractors (DEC) samen met het Autonoom Gemeentebedrijf voor Vastgoed en Stadsprojecten Antwerpen (AG Vespa), en Participatiemaatschappij Vlaanderen (PMV).

Design & Engineering NV staat in voor de realisatie van BlueChem. Dit is een consortium van bouwbedrijf MBG, LOW architecten, ingenieursbureau Ingenium en ontwerpbureau ELD. De bouwwerken starten eind dit jaar.